Spada udział polskich rozwiązań w wojsku. Gen. Bondaryk: „stan agonalny”

Podczas Defence24 DAYS interesujący punkt widzenia na polską kryptologię przedstawił gen. bryg. rez. Krzysztof Bondaryk, dyrektor Departamentu Bezpieczeństwa w MSWiA. Wykład generała przykuł uwagę publiczności i wywołał dyskusję, w którą zaangażowali się przedstawiciele Wojska Polskiego oraz krajowego przemysłu. 

Ochrona tajemnic państwowych

Przedstawiciel resortu podkreślił na wstępie, że w zdigitalizowanym świecie, pełnym cyfrowych rozwiązań, dysponowanie zdolnościami do ochrony nie tylko informacji wrażliwych, ale wszystkich wartościowych danych jest niezwykle ważne. Wynika to z faktu, że m.in. wspomniane dane są wykorzystywane do trenowania sztucznej inteligencji, która przez wielu uznawana jest za technologię przełomową. 

Generał zwrócił uwagę, że sprawa dotyczy zarówno obywateli, jak i podmiotów państwowych o szczególnym znaczeniu dla bezpieczeństwa. Mowa o np. wojsku, administracji rządowej czy służbach specjalnych, które w coraz większym stopniu – idąc z duchem czasu – sięgają po cyfrowe rozwiązania. A jak wiemy, im więcej narzędzi cyfrowych, tym więcej wektorów ryzyka. 

Jak podkreślił dyrektor Departamentu Bezpieczeństwa w MSWiA, adwersarz na różne sposoby (malware, 0-day’e itd.) próbuje uzyskać dostęp do m.in. informacji znajdujących się w zasobach państwa.

„Nieautoryzowany dostęp do tych danych, do tajemnic państwowych, może zagrozić bezpieczeństwu narodowemu w różnych obszarach” – wyjaśnił generał Bondaryk. 

Tu wystarczy wspomnieć o np. sektorze militarnym, który stanowi jeden z głównych celów – tam występują szczególnie ważne, niejawne dane i ich pozyskanie może mieć zapewnić przewagę.

Polska musi postawić na swoje. Sojusznicy bez dostępu do danych?

Przekaz generała jest klarowny: należy posiadać i rozwijać własne narzędzia ochrony, w tym rozwiązania kryptologiczne. Samodzielność jest tu kluczowa, ponieważ podwyższa poziom bezpieczeństwa państwa i społeczeństwa.

„Polska nie może pozostać obojętna” – zaalarmował przedstawiciel MSWiA. Jego zdaniem obecna sytuacja (wojna na Ukrainie itp.) i skala zagrożenia dla naszego kraju wymagają „podjęcia pilnych działań na rzecz suwerenności”. 

Zaapelował o stworzenie i wdrożenie krajowych rozwiązań, aby „nieautoryzowany dostęp był niemożliwy nawet dla sojuszników”. Według generała, droga do tego celu jest jasna: należy odbudować zdolności i kompetencje krajowe.

„Natowskie znaczy dobre” – podejście, które nas zgubiło?

Jak przypomniał, obecnie Polska bazuje na narzędziach zachodnich. To efekt zmian z końca XX wieku, kiedy nasz kraj przystąpił do NATO. Wówczas miało zakorzenić się podejście „natowskie znaczy dobre”.

W efekcie nad Wisłę zaczęła napływać masa zachodniego sprzętu. Poza poczuciem bezpieczeństwa i zaufania, kierowano się kompatybilnością z państwami członkowskimi. 

Zdaniem generała Bondaryka zawsze należy weryfikować zamawiany sprzęt. Umowa powinna uwzględniać kwestie m.in. udostępnienia kodu źródłowego. Każdy zakup należy poddać kontroli i obowiązkowej weryfikacji dokumentacji. 

Gen. Bondaryk: przemysł w stanie agonalnym; mniej polskich rozwiązań w wojsku

W przypadku naszego kraju napotykamy problem wynikający z ustawy o ochronie informacji niejawnych. Dyrektor zwrócił uwagę, że obowiązujące przepisy uznają rozwiązania natowskie za dobre bez weryfikacji. 

W praktyce zachodnim producentom jest łatwiej działać na polskim rynku, kosztem krajowych inwestycji. A bez tego rodzime spółki mają ograniczone możliwości wzrostu i zaznaczenia swojej obecności na poziomie międzynarodowym.

Generał mówił wprost o „dyskryminującej polityce państwa wobec polskiej kryptologii i wytwórców”.  „Polski przemysł jest w stanie agonalnym” – podkreślił dobitnie, wskazując na brak zamówień. 

Przedstawił też statystyki: udział krajowych rozwiązań w Wojsku Polskim spadł poniżej 30 proc.

Jak to zmienić?

Aby to zmienić, konieczna jest – jego zdaniem – zmiana podejścia i zrozumienie, że kryptologia stanowi fundament bezpieczeństwa państwa i suwerenności. Ponadto, należy opracować politykę kryptologiczną państwa, której obecnie nie ma, z uwzględnieniem oddziaływania na cyberbezpieczeństwo. 

Więcej materiałów z Defence24 DAYS znajdziecie pod linkiem: #Defence24DAYS.