Unia wzmocni łączność służb. KE przedstawiła projekt

Zapewnienie skutecznej komunikacji między służbami jest kluczowe nie tylko podczas typowych interwencji. Bez dobrej technologii, reagowanie na duże pożary, powodzie czy zagrożenia hybrydowe staje się dużo trudniejsze.

Problem zauważyła Komisja Europejska, która 30 września zaprezentowała projekt Unijnego Systemu Łączności Krytycznej (EU Critical Communication System, EUCCS). Według unijnego organu, obecne możliwości komunikacji między służbami są ograniczone ze względu na brak zgodności krajowych systemów z innymi, funkcjonującymi zagranicą.

Sygnał naziemny i satelitarny

Propozycja zakłada, że system będzie służył nie tylko do konwencjonalnej łączności głosowej. Ma on także umożliwiać wysyłanie zdjęć i filmów, a także przekazywanie lokalizacji z jednego urządzenia. Wszystko ma się odbywać „bezpieczniejszymi i szybszymi metodami” zarówno na poziomie krajowym, jak i europejskim.

„Wszystkie państwa członkowskie będą stopniowo przechodzić z wąskopasmowych systemów radiowych na technologie szerokopasmowe, takie jak 5G. Satelity UE będą stanowić dodatkowe wsparcie w sytuacjach, gdy systemy naziemne przestaną działać, na przykład podczas awarii zasilania” – zaznaczono w stanowisku.

Satelity mają jednak nie tylko pełnić funkcję awaryjną. Jeżeli na danym obszarze nie będzie sygnału naziemnego, łączność będą zapewniały unijne urządzenia znajdujące się na orbicie. Zmiany mają poprawić świadomość sytuacyjną służb oraz koordynację między nimi podczas sytuacji wyjątkowych.

Niezależny system i suwerenność technologiczna

Istotnym elementem EUCCS będzie także odporność. Cyberatakom oraz działaniom hybrydowym ma zapobiegać stosowanie szyfrowania oraz „mocnego protokołu”. Ochronę w sferze cyber ma zapewnić Centrum Monitorowania Bezpieczeństwa UE, zaś bezpieczną sieć światłowodową umożliwiającą połączenie z centralnym punktem systemu – Centrum Monitorowania Sieci UE.

Dodatkowo, europejskie rozwiązanie ma się opierać na podejściu „security-by-design”. Jego wdrożenie umożliwi z kolei krajom członkowskim wzmocnienie suwerenności technologicznej – wszystkie kluczowe podzespoły, od sieci przez dostęp szerokopasmowy po satelity, mają powstawać w Europie. Zwiększy to atrakcyjność inwestycji w łączność krytyczną, a w efekcie – powiększy jego zasięg na całą Unię.

„System został również zaprojektowany tak, aby dostosowywać się do ciągłych innowacji w dziedzinie łączności krytycznej i komercyjnej komunikacji elektronicznej” – podkreślono w komunikacie.

Co natomiast stanie się z krajowymi systemami? Komisja uspokaja, że o ile na poziomie europejskim będą funkcjonowały powiązania, tak kraje członkowskie utrzymają pełną kontrolę nad ich sieciami łączności. Zarządzanie nowym systemem ma z kolei odbywać się poprzez grupę ekspertów z krajów UE.

Problem sygnalizowano w Sejmie

Temat łączności był poruszany w Sejmie dwa tygodnie przez deklaracją Komisji Europejskiej. Jak opisywaliśmy, podczas posiedzenia Komisji Cyfryzacji wskazywano na niezależność służb w zakresie systemów – ponieważ każda z nich posiadała własne narzędzie i je rozbudowywał indywidualnie, nie było możliwości bezpiecznego i skutecznego porozumiewania się.

Dopiero wejście w życie ustawy o ochronie ludności i obronie cywilnej w 2025 roku poprawiło sytuację. Istotną zmianą było również uruchomienie Systemu Komunikacji Rządowej oraz funkcjonującego w jego ramach komunikatora mSzyfr.