Polska walczy o historyczną inwestycję w AI. Mocni konkurenci w przetargu UE

W czwartek 30 lipca br. ruszyło postępowanie przetargowe na wybór konsorcjów, które zajmą się zaprojektowaniem, wybudowaniem i zarządzaniem siedmioma Gigafabrykami AI na terenie UE. 

Proces został uruchomiony przez EuroHPC Joint Undertaking (EuroHPC JU), czyli partnerstwo publiczno-prywatne na poziomie unijnym w zakresie obliczeń wielkiej skali (HPC). Inicjatywa łączy zasoby instytucji wspólnotowych, państw członkowskich oraz prywatnych partnerów. 

Czym są Gigafabryki AI i po co powstają?

Centrum Projektów Polska Cyfrowa (CPPC) wyjaśnia, że Gigafabryki AI to wielkoskalowe, energooszczędne centra obliczeniowe, które są przeznaczone do „trenowania, rozwijania, uruchamiania i wdrażania najbardziej zaawansowanych modeli sztucznej inteligencji”. 

W praktyce mówimy o środowisku łączącym wielką moc obliczeniową, nowoczesne centra danych, usługi wsparcia i chmurowe ze zrównoważonym wykorzystaniem zasobów, takich jak woda czy energia. 

Jak działa wsparcie? UE gwarantuje zyski

Z założenia z Gigafabryk AI mają korzystać np. firmy, ośrodki naukowe czy administracja publiczna w celu opracowywania i rozwijania innowacyjnych rozwiązań.

W wyniku postępowania przetargowego wybrane zostaną konsorcja, z którymi EuroHPC JU podpisze umowy na zakup czasu obliczeniowego na rzecz JU oraz finansujących państw.

Wsparcie polega zatem na zagwarantowaniu przez EuroHPC JU oraz państw uczestniczących w inicjatywie zakupu określonej ilości czasu obliczeniowego w pierwszych latach działania Gigafabryki. Mechanizm ten ma zapewnić inwestorom przewidywalne przychody, ograniczyć ryzyko przedsięwzięcia i ułatwić pozyskanie prywatnego finansowania.
Centrum Projektów Polska Cyfrowa

Dwa poziomy inwestycji: dd tysięcy do setek tysięcy GPU

Jak podaje CPPC, przetarg został podzielony na dwie części:

1. Projekty średniej skali – wybrane zostaną 4 konsorcja: „W pierwszej fazie infrastruktura ma obejmować co najmniej 25 tys. GPU, a w drugiej osiągnąć minimum 75 tys. Odpowiednio w pierwszej fazie wkład UE wynosi do 100 mln eurona każdy projekt oraz do 400 mln euro w fazie drugiej".
2. Projekty dużej skali – wybrane zostaną 3 konsorcja: „Minimalna skala wyniesie 40 tys. GPU w pierwszej fazie i 100 tys. w fazie docelowej. W pierwszej fazie wkład UE wynosi maks. 200 mln euro na projekt oraz 800 mln euro w fazie drugiej".

Gigafabryki w UE. Ważna data

Warto podkreślić, że w skład konsorcjum mogą wchodzić zarówno podmioty publiczne, jak i prywatne. Oferty można składać do 12 listopada br.

Gigafabryka AI nie musi znajdować się w jednej lokalizacji. Dopuszczona jest możliwość wyboru kilku miejsc w jednym lub kilku państw członkowskich UE. 

Ważne jednak, aby pierwsza infrastruktura została uruchomiona w terminie do 18 miesięcy od momentu zawarcia umowy, „a jej dalsze skalowanie w ciągu kolejnych 12 miesięcy”.

Polska walczy o Gigafabrykę AI. Kto jeszcze jest w grze?

Wartość inwestycji? Szacunkowo to 30 mld euro, z czego 10 mld pochodzić będą z unijnego budżetu oraz wkładu zaangażowanych państw.

Przypomnijmy, że Polska zawarła porozumienie z EuroHPC JU i zakup czasu dostępu do Gigafabryki AI o wartości 135,3 mln euro w latach 2028-2033. Oznacza to, że krajowe podmioty mogą zyskać udział w projektach średniej skali. 

„Dokumentacja przetargowa dopuszcza zarówno lokalizację pełnej Gigafabryki w Polsce, jak i utworzenie w Polsce mniejszego obiektu będącego częścią międzynarodowego projektu” – wskazuje CPPC.

Wygranych może być 4 a ubiegających się konsorcjów jest pięć. Poza Polską (będącą liderem konsorcjum z Chorwacją, Węgrami, Litwą i Słowacją na dalszym etapie) w grę wchodzi Francja wspierana przez Irlandię, Czechy (Słowacja ma dołączyć w kolejnej fazie), Dania oraz Finlandia (lider konsorcjum z Estonią, Łotwą, Szwecją i być może również Danią).