Ustawa wdrażająca unijny akt na biurku Karola Nawrockiego. „To absolutne minimum”

Sprawa wdrożenia Aktu o usługach cyfrowych (DSA) do polskiego porządku prawnego trwa od kilku miesięcy, jednak to ostatnie tygodnie przyniosły znaczne przyspieszenie w tej kwestii.

W połowie grudnia na naszych łamach informowaliśmy o przyjęciu nowelizacji ustawy o świadczeniu usług drogą elektroniczną przez Senat wraz z nowymi poprawkami; te z kolei zaakceptowała po kilku dniach izba niższa parlamentu.

Od tego czasu dokument oczekuje na decyzję prezydenta Karola Nawrockiego co do podpisania lub zawetowania.

Apel do Pierwszej Damy Marty Nawrockiej w tej sprawie wystosowała w poniedziałek eksperci Fundacja Panoptykon wraz z ponad setką ekspertów. Organizacja przekazała naszej redakcji, że liczy na zapowiedzianą przez Kancelarię Prezydenta debatę zwolenników i przeciwników ustawy.

Tysiące dzieci wystawionych na szkodliwe materiały w sieci

Działania w kwestii wdrożenia DSA podejmują także inne podmioty. Swój apel do prezydenta Karola Nawrockiego o podpisanie dokumentu opublikowała w środę Państwowa Komisja do spraw przeciwdziałania wykorzystaniu seksualnemu małoletnich poniżej lat 15.

Autorzy pisma wskazali, że z niepokojem odbierają głosy pojawiające się w przestrzeni publicznej, które domagają się ograniczenia kompetencji Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej w zakresie blokowania treści destrukcyjnych, ujętych w katalogu przestępstw z Kodeksu karnego, który zawarto w ustawie.

„Patrząc z perspektywy dobra małoletnich użytkowników Internetu, próby ograniczania kompetencji tych organów (Prezesa UKE oraz Przewodniczącego KRRiT – red.), niekorzystnie wpłyną na proces ochrony dzieci w sieci” – czytamy w dokumencie.

Komisja wskazała również na problem przemocy wobec dzieci w internecie. Wymieniono nie tylko materiały z seksualnym wykorzystywaniem dzieci (CSAM), lecz także ekspozycję młodych na pornografię, przypominając, że ponad połowa dzieci poniżej 15 lat korzysta z tego typu treści regularnie.

Przypomniano też o braku ochrony małoletnich do 12 lat w mediach społecznościowych – oficjalnie bowiem osoby z takiego przedziału nie mogą korzystać z platform, jednak aż 1,4 mln osób do 12 lat jest ich użytkownikami.

„Jeśli chcemy, żeby państwo polskie otrzymało choć minimalne narzędzia do ochrony osób małoletnich przed szaleństwem, jakie obserwujemy w ostatnich dniach i miesiącach choćby na platformie X i Groku, to ustawa ta jest po prostu na tym etapie absolutnym minimum” - podkreślił w swoim wpisie na X wiceprzewodniczący Państwowej Komisji, Konrad Ciesiołkiewicz.

Potrzebny szybki mechanizm blokowania treści

Autorzy apelu zwrócili także uwagę na problem algorytmów rekomendujących młodym treści. Mechanizmy nie biorą bowiem pod uwagę potrzeb rozwojowych małoletnich, proponując im treści zarówno nieodpowiednie dla ich wieku i etapu rozwoju, jak i zwyczajnie krzywdzące materiały oraz kontakty.

„Skala zagrożeń wciąż rośnie. Ich dalsze akceptowanie przez przedsiębiorstwa cyfrowe oraz tolerowanie przez polityki publiczne prowadzi do rosnącej skali krzywd i kosztów społecznych w postaci zdrowia i życia osób małoletnich” – podkreślono w treści apelu.

Oprócz zwrócenia się do Prezydenta, Komisja zaapelowała również do innych przedstawicieli władz - w tym wymiaru sprawiedliwości - o stworzenie optymalnie szybkiego mechanizmu blokowania treści i kontaktów, które mogą szkodzić dzieciom i młodzieży. Senat usunął bowiem z ustawy zapis dotyczący natychmiastowej wykonalności decyzji organów regulacyjnych.

Mechanizm ten może być także pierwszym krokiem w budowaniu nie tylko procedur, ale także kultury ochrony dzieci i młodzieży w cyberprzestrzeni. Wdrożenie DSA jest warunkiem koniecznym i tylko jedną z wielu potrzebnych regulacji, by po latach porażek zacząć wygrywać batalię ze zjawiskiem krzywdzeniem osób małoletnich w sieci.
Apel Państwowej Komisji do spraw przeciwdziałania wykorzystaniu seksualnemu małoletnich poniżej lat 15 do Prezydenta RP Karola Nawrockiego