System autoryzacji podróży z opóźnieniem. UE ma spory problem

W październiku 2025 roku na granicach zewnętrznych Unii Europejskiej ruszył System Wjazdu/Wyjazdu (EES). Jak informowaliśmy na łamach naszego serwisu, dotyczy on obywateli państw spoza UE przybywających na teren Wspólnoty. Przechowuje on dane osobowe oraz biometryczne podróżnych przez 3 lata; według Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji, dostęp do informacji z nim zgromadzonych jest rygorystyczny.

Jeden system wpływa na drugi?

Okazuje się jednak, że prawidłowe wdrożenie EES może mieć wpływ na implementację kolejnego systemu: Europejskiego systemu informacji o podróży oraz zezwoleń (ETIAS). Ma on działać podobnie do amerykańskiego ESTA czy kanadyjskiego eTA i dotyczyć obywateli krajów, które są zwolnione z obowiązku wizowego UE. Opłata za elektroniczne zezwolenie ma wynosić 20 euro.

Jak informuje Financial Times, System Wjazdu/Wyjazdu napotkał na poważne problemy i awarie, co skończyło się długimi kolejkami na lotniskach. Nie ominęły one również portów lotniczych na terenie Polski; linie lotnicze, których samoloty doznawały z tego tytułu opóźnień, miały ostrzegać przed „chaotycznym sezonem letnim”.

Za wprowadzenie ETIAS oraz funkcjonowanie EES odpowiada Agencja ds. Zarządzania Wielkoskalowymi Systemami Informatycznymi (eu-LISA). Pierwotnie ten pierwszy system miał zostać oddany do użytku w ostatnim kwartale 2026 roku, jednak wiadomo już, że termin jest nieosiągalny. Decyzję o przesunięciu wdrożenia podjęto w czerwcu zaś dyskusje na ten temat pojawiły się już po problemach związanych z EES.

Wdrożenie w 2026 było iluzją

Jedna z osób zaznajomionych ze sprawą przekazała Financial Times, że ETIAS zmaga się z „pewnymi problemami” w zakresie IT. Jej zdaniem, w pierwszej kolejności należy rozwiązać problemy dotyczące EES. Nową datę ma wyznaczyć Komisja Europejska, jednak stanie się to dopiero po pomyślnym ukończeniu testów ETIAS.

„Trwają przygotowania do uruchomienia systemu ETIAS. Podobnie jak w przypadku każdego systemu informatycznego na dużą skalę, przy podejmowaniu decyzji o terminie uruchomienia należy wziąć pod uwagę wiele czynników” – zaznaczył przedstawiciel unijnej instytucji w wypowiedzi dla Financial Times.

Urzędnicy UE nie są jednak zaskoczeni decyzją eu-LISA. Ich zdaniem, opóźnienie we wdrożeniu ETIAS ma nie być zbyt wielkie – mowa o okresie od 1 do 3 miesięcy. Niemniej jednak, uruchomienie systemu w tym roku miało być „iluzoryczne”.