Polskie AI i infrastruktura dla wojska. Podpisano porozumienia

Wykorzystanie sztucznej inteligencji przez siły zbrojne nie jest nowością. Prace nad nowymi technologiami oraz związanymi z nimi zdolnościami toczą się od wielu lat. Na łamach naszego portalu informowaliśmy do tej pory o rozwoju AI przez ukraińskie wojsko we współpracy z Palantirem, jak również o demonstratorze świadomości sytuacyjnej opracowanym przez naukowców z Instytutu Badawczego IDEAS oraz ekspertów Wojsk Obrony Cyberprzestrzeni.

Wsparcie w podejmowaniu decyzji i świadomości sytuacyjnej

Ważne kroki podejmowane są również w zakresie wdrożeń AI w Siłach Zbrojnych RP.

W środę 18 lutego br. Dowództwo Komponentu Wojsk Obrony Cyberprzestrzeni podpisało porozumienia z Dell Technologies Polska oraz Fundacją SpeakLeash.

Z ramienia DKWOC sygnatariuszem był gen. dyw. Karol Molenda; Dell reprezentował Prezes Zarządu i Dyrektor zarządzający Dariusz Piotrowski, zaś w imieniu Fundacji SpeakLeash podpis złożył Prezes Zarządu i współtwórca polskiego modelu Bielik Sebastian Kondracki. Na uroczystości obecny był również wicepremier i minister obrony narodowej Władysław Kosiniak-Kamysz.

Jak poinformowało DKWOC, podpisane porozumienia mają ustanowić ramy współpracy dotyczące rozwoju i wdrażania rozwiązań sztucznej inteligencji w Wojsku Polskim. Szczególny nacisk ma być położony na kwestie związane ze świadomością sytuacyjną, zastosowaniem AI w środowiskach o podwyższonych wymaganiach bezpieczeństwa i ograniczonej łączności, a także wsparciu procesów decyzyjnych.

Początek ciężkiej pracy

Dowódca WOC w swoim przemówieniu wskazał, że na współczesnym polu walki informacje spływają równolegle z wielu źródeł. Mowa m.in. o bezzałogowych platformach, sensorach, radarach, środkach łączności czy raportach dowódczych. Szybkie skorelowanie i powiązanie tak dużej ilości danych pozwala na osiągnięcie przewagi.

Inwestujemy w sztuczną inteligencję, w moduły wnioskujące, w systemy, które pozwalają nam przetwarzać tą ogromną ilość danych i dać nam przewagę. Ale też nie bez znaczenia jest, gdzie ta sztuczna inteligencja jest wykorzystwana. Naszą ambicją i naszym celem jest, by te dane przetwarzać w naszej infrastrukturze, w naszej architekturze on-premise, ale również na brzegach sieci, czyli tam gdzie są te źródła danych - w taki sposób, że mogą one być wykorzystane, nawet jeżeli łączność jest zakłócona.
Gen. dyw. Karol Molenda, Dowódca Komponentu Wojsk Obrony Cyberprzestrzeni

Z kolei Dariusz Piotrowski w swoim przemówieniu przypomniał, że Dell jest obecny w Polsce od trzech dekad. O ile jednak podpisanie porozumienia jest faktem technologicznym, to jest to dopiero początek ciężkiej pracy.

„Żyjemy w takich czasach, kiedy cyberataki i dezinformacja mają większą siłę rażenia czasem jak niejeden pocisk. Musimy naprawdę zwrócić uwagę na to, jak będziemy inwestować w cyberodporność przy użyciu AI, które dzisiaj jest odmieniane przez wszystkie przypadki. Ciężko sobie wyobrazić jakiekolwiek rozwiązania w dowolnej branży, a już na pewno w przypadku całego sektora militarnego, które będą z niego korzystać. Będziemy do państwa dyspozycji” – przekazał prezes Dell Technologies Polska.

Sebastian Kondracki zauważył natomiast, że tak jak w Bieliku rozwijany jest własnoręcznie model AI, taka sama misja jest w Wojskach Obrony Cyberprzestrzeni.

„Myślę, że połączenie Wojsk Obrony Cyberprzestrzeni i Bielika to jest coś, co pozwoli nam stworzyć nie tylko zupełnie inną warstwę wiarygodnej suwerennej sztucznej inteligencji, która będzie pomagać właśnie w naszej obronie, ale także, że my możemy stworzyć model, który będzie europejskim modelem pierwszego wyboru. Że to będzie model, który nie tylko będzie wspierał nasze bezpieczeństwo, ale także nasz biznes” – powiedział szef Fundacji SpeakLeash.

Lokalna infrastruktura i wiedza o budowie modeli

Współpraca między sygnatariuszami obejmie kilka kwestii. Dzięki kooperacji z Dell Technologies Polska, działające w ramach DKWOC Centrum Implementacji Sztucznej Inteligencji (CISI) będzie wykorzystywało nowoczesną lokalną infrastrukturę obliczeniową. Umożliwi ona prowadzenie eksperymentów oraz warsztatów, których celem będzie weryfikacja rozwiązań AI w warunkach bliskich rzeczywistości, a także rozwój kompetencji.

Istotne korzyści przyniesie również kooperacja ze SpeakLeash. CISI uzyska bowiem wiedzę oraz kompetencje w zakresie budowy własnych, lokalnych modeli językowych, a także rozwoju polskiego modelu językowego Bielik. W ramach tej współpracy będą organizowane prace badawczo-rozwojowe i warsztaty technologiczne, które pozwolą ocenić jak wykorzystywane jest AI w procesach analizy danych, wsparcia świadomości sytuacyjnej czy dowodzenia.

Dlaczego jednak wybór padł na SpeakLeash oraz Dell? Zapytany o to przez nas gen. Molenda wyjaśnił, że DKWOC nie chce wyważać otwartych drzwi, tylko poznawać już dostępną technologię. Jest to tym istotniejsze, że w tym przypadku mowa o polskim produkcie, jakim jest Bielik.

„Terminologia wojskowa, kontekst wojskowy, środowisko operacyjne wymaga od nas implementowania lokalnie rozwiązań, nad którymi panujemy, które są audytowalne, które możemy dostosować do naszych potrzeb. I ta współpraca w chwili obecnej będzie polegała na nie tylko pogłębianiu wiedzy, ale również implementowaniu i tworzeniu różnych wariantów działania. Specyfika działania środowiska wojskowego jest taka, że nie możemy scentralizować wszystkiego. Chcemy, żeby nasze zdolności były również na brzegach sieci, w różnych miejscach. I musimy posiadać hardware oraz infrastrukturę, która może zaadresować wyzwania niezbędne lokalnie przy założeniu, że to środowisko może podlegać zakłóceniom” - wyjaśnił Dowódca Komponentu Wojsk Obrony Cyberprzestrzeni.

Z kolei wicepremier i ministrer obrony narodowej Władysław Kosiniak-Kamysza odpowiedział naszej redakcji, że takich umów jak podpisane w środę porozumienie „na pewno” będzie więcej. Wskazał przy tym na CyberLEGION, któy osiągnął już liczebność blisko 3 tys. członków.

„W tym roku na pewno będą kolejne tego typu przedsięwzięcia na rzecz budowy zdolności cyberprzestrzeni” - zapewnił szef resortu obrony narodowej.