Rząd przyjął ustawę o systemach sztucznej inteligencji

Technologia sztucznej inteligencji rozwija się w sposób dynamiczny. Coraz więcej narzędzi AI pojawia się w naszym codziennym życiu, zarówno prywatnym jak i zawodowym. Wystarczy spojrzeć na popularność np. ogólnodostępnych chatbotów czy smart funkcji w urządzeniach. 

Z jednej strony to właśnie dzięki nim jesteśmy w stanie m.in. zwiększyć produktywność i wydajność. Z drugiej strony jednak pojawia się wiele zagrożeń, które do tej pory pozostawały jedynie teorią. 

UE zajęła się AI

Biorąc pod uwagę szanse, ale i ryzyka związane z rozwojem AI, na gruncie UE opracowano Akt o sztucznej inteligencji (AI Act). Są to pierwsze w historii Wspólnoty ramy prawne dotyczące tej innowacyjnej technologii. Ich celem jest „wspieranie godnej zaufania sztucznej inteligencji w Europie”.

Regulacja nakłada na państwa członkowskie obowiązki, m.in. w zakresie wyznaczenia organu nadzoru rynku, stworzenie środowiska prawnego wprowadzającego zakaz stosowania określonych systemów czy mechanizm umożliwiający nakładanie kar za nieprzestrzeganie postanowień Aktu.

Rząd przyjął ustawę ws. AI. Powstanie specjalna komisja

W Polsce implementację unijnych przepisów zakłada projekt ustawy o systemach sztucznej inteligencji, który w środę 31 marca br. został przyjęty przez rząd. Opracowało go Ministerstwo Cyfryzacji.

W jego treści wskazano, że organem nadzoru rynku dla modeli i systemów AI będzie Komisja Rozwoju i Bezpieczeństwa Sztucznej Inteligencji (był to przedmiot dyskusji między resorami cyfryzacji i finansów). 

Jej przewodniczącego będzie powoływał premier „w drodze otwartego i konkurencyjnego naboru”. Wśród członków znajdą się reprezentanci organów i urzędów właściwych z perspektywy regulacji, w tym Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych.

Do zadań komisji należeć będzie m.in. nadzór nad ustanowieniem i działaniem piaskownic regulacyjnych, rozpatrywanie wniosków dotyczących zezwolenia na wprowadzenie do obrotu lub oddanie do użytku systemów AI wysokiego ryzyka, a także przyjmowanie zgłoszeń o incydentach oraz rozpatrywanie skarg. 

Ważne zadanie przed Prezesem UODO

Ustawa przewiduje, że Prezes UODO stanie się organem szczebla krajowego w zakresie nadzoru rynku nad systemami AI wysokiego ryzyka. Chodzi o te systemy, które są używane do ścigania przestępstw, kontroli granicznej oraz w kontekście wymiaru sprawiedliwości i demokracji. 

Z kolei minister właściwy do spraw informatyzacji (obecnie minister cyfryzacji) będzie organem notyfikującym.

Kary zasilą budżet państwa

Projekt ustawy przyjętej przez rząd przewiduje wprowadzenie kar, które będą zasilały budżet państwa. Przewidziano również mechanizm złożenia skargi na naruszenie przepisów do Komisji.

„Postępowanie w sprawie wydania decyzji w sprawie nałożenia kar będzie jednoinstancyjne. Od decyzji w sprawie nałożenia kar wydanych przez właściwy organ ma przysługiwać odwołanie do Sądu Okręgowego w Warszawie – Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów” – czytamy w komunikacie do projektu.

Polska reguluje AI. Tusk: nie możemy utrudnić rozwoju

Premier Donald Tusk podczas posiedzenia Rady Ministrów podkreślił, że celem przygotowanego przez Ministerstwo Cyfryzacji projektu ustawy jest „ochrona obywateli przed negatywnymi konsekwencjami” użycia AI. 

Szef rządu zaznaczył, że nie brakuje tych, którzy wykorzystują technologię sztucznej inteligencji do złych celów. „To nie jest już lęk abstrakcyjny” – stwierdził. 

Jak dodał, Polska jest jednym z pierwszych krajów w Europie, który przygotował regulację dotyczącą AI.

Równocześnie Donald Tusk zadeklarował, że będzie pilnował, aby tworzone prawo nie utrudniało rozwoju tej innowacyjnej technologii, mającej tak duży wpływ na np. rozwój gospodarki czy potencjału wojskowego. 

„Polska ma być krajem przyjaznym dla AI, ale i chronić ludzi” – skwitował premier.

Teraz ustawą zajmie się parlament.