- WIADOMOŚCI
Do pięciu lat więzienia za seksualne deepfake’i. Posłowie chcą zmian w Kodeksie karnym
Autor. KPRP/Kancelaria Prezydenta/Flickr.com
Posłowie przeprowadzili pierwsze czytanie projektu nowelizacji Kodeksu karnego, mającego zwiększyć ochronę przed seksualnymi deepfake’ami. Proponowane przepisy przewidują odpowiedzialność karną za rozpowszechnianie fałszywych (intymnych) materiałów bez zgody przedstawionych i tworzenie pornografii z wykorzystaniem wizerunku dzieci. Projekt skierowano do Komisji Nadzwyczajnej do spraw zmian w kodyfikacjach.
Projekt grupy posłów, których reprezentuje Monika Rosa, przewiduje zrównanie pod względem prawnym fałszywych materiałów intymnych tworzonych cyfrowo z autentycznymi zdjęciami i nagraniami – rozpowszechnianie deepfaków byłoby zagrożone karą do pięciu lat pozbawienia wolności – tak jak w przypadku autentycznych materiałów
Nowelizacja przewiduje również karę od trzech miesięcy do pięciu lat więzienia za produkowanie pornografii, sugerującej rzeczywisty udział małoletnich, nawet jeśli została w całości wygenerowana komputerowo. Za posiadanie pornografii dziecięcej, także syntetycznej, maksymalna kara miałaby wzrosnąć do ośmiu lat.
W sytuacji, w której odbiorca obiektywnie nie jest w stanie stwierdzić podróbki (...) syntetyczny charakter treści przestaje odgrywać swoją rolę w kontekście oceny naganności czynu. (...) Kryterium "rzeczywistości" materiału powinno zostać uzupełnione bądź zastąpione kryterium jego "rozpoznawalności" jako treści określonego rodzaju.
Uzasadnienie projektu nowelizacji KK
Zmiany objęłyby ponadto osoby próbujące wykorzystać seksualnie dziecko poniżej 15. roku życia, nawet gdyby ich rozmówca okazał się fikcyjny.
Pierwsze czytanie
Monika Rosa przywołała przypadek polskiej nastolatki, której przerobione przez rówieśników zdjęcie udostępniono w internecie. Pomimo, że dziewczyna była na nim pozbawiona ubrań, policja i prokuratura początkowo odmówiły wszczęcia postępowania. „Prokuratura uznała, że to był nieśmieszny nastoletni żart, a dziewczynka nie poniosła szkody” – powiedziała posłanka.
Posłanka zwróciła uwagę, że tworzone przez AI materiały przedstawiające seksualne wykorzystywanie dzieci utrudniają służbom identyfikowanie prawdziwych ofiar, a ponadto mogą przyczyniać się do normalizowania przemocy seksualnej.
Pozytywne stanowisko wobec nowelizacji przedstawiło Ministerstwo Sprawiedliwości. Wiceminister Arkadiusz Myrcha zapowiedział ponadto dalsze działania:„bardzo intensywne działania, żeby wspomóc szkoleniowo same jednostki prokuratury właśnie w celu skuteczniejszego ścigania tych przestępstw”.
Również przedstawiciele wszystkich klubów i kół jednogłośnie opowiedzieli się za dalszymi pracami nad projektem – byli zgodni, że brak rzeczywistej sesji fotograficznej nie oznacza braku krzywdy. Nie zabrakło jednak zastrzeżeń dotyczących szczegółowych rozwiązań.
Jeśli ktoś świadomie generuje materiały pornograficzne przedstawiające dzieci, nawet fikcyjne, to już sam charakter takich zainteresowań budzi poważny niepokój.
Witold Tumanowicz, Konfederacja
Nowe przepisy wymagają doprecyzowania
Posłowie zwracali uwagę m.in. na niespójność proponowanych kar. Zgodnie z projektem za posiadanie syntetycznej pornografii dziecięcej miałaby grozić wyższa kara niż za jej wytworzenie. Pojawiły się też pytania o to, jak odróżnić realistyczne deepfake’i od przeróbek, które wyraźnie nie przedstawiają prawdziwych sytuacji, np. zdjęć z dorysowanymi elementami czy satyrycznych fotomontaży – które nie mają podlegać karom.
Dyskusję wywołały również przepisy dotyczące osób próbujących nawiązać kontakt seksualny z dzieckiem, które w rzeczywistości (świadomie lub nie) rozmawiają z botem lub dorosłym podszywającym się pod małoletniego (txw. ”nieudolny grooming. Posłowie wskazywali, że takie przypadki mogą być już objęte obowiązującym prawem, a wprowadzanie kolejnych regulacji wymaga uzasadnienia.
Do uwag odniosła się Monika Rosa, deklarując gotowość do dopracowania przepisów w komisji.
Luki w prawie utrudniają walkę z deepfake’ami
Potrzebę skuteczniejszej ochrony pokazuje też szczegółowo opisywany na naszych łamach raport Fundacji Półtorej Minuty. Jego autorzy, po przeanalizowaniu 52 przypadków nadużyć z wykorzystaniem sztucznej inteligencji w Polsce i za granicą, wskazali 14 luk prawnych i obszarów wymagających zmian – w tym właśnie niedostateczną ochronę przed tworzeniem syntetycznych nagich wizerunków dzieci.
Nowe przepisy mają ograniczyć bezkarność sprawców – w tym niepełnoletnich – wykorzystujących AI do przemocy seksualnej w internecie. Ich skuteczność będzie jednak zależeć również od praktyki organów ścigania – i przede wszystkim ich losów na kolejnych etapach legislacyjnych.
Projekt skierowano do Komisji Nadzwyczajnej do spraw zmian w kodyfikacjach, która zajmie się szczegółową analizą proponowanych rozwiązań.




Serwis CyberDefence24.pl otrzymał tytuł #DigitalEUAmbassador (Ambasadora polityki cyfrowej UE). Jeśli są sprawy, które Was nurtują; pytania, na które nie znacie odpowiedzi; tematy, o których trzeba napisać – zapraszamy do kontaktu. Piszcie do nas na: [email protected].