Cyfrowa Forteca. Polska na linii frontu niewidzialnej wojny

Granice państw coraz częściej się rozmywają; nie na mapach, ale w sieciach danych. Suwerenność technologiczna już dawno nie jest abstrakcyjnym hasłem, a jednym z kluczowych filarów bezpieczeństwa każdego państwa. Podczas Międzynarodowego Kongresu Cyberbezpzieczeństwa i Technologii Przełomowych IN.SE.CON w Poznaniu, wicepremier i minister cyfryzacji Krzysztof Gawkowski nakreślił obraz rzeczywistości, w której Polska nie przygotowuje się już do cyfrowego konfliktu, lecz od dawna w nim uczestniczy.

To niewypowiedziana wojna bez militarnego frontu, która toczy się w tle codziennego funkcjonowania państwa. Jej polem walki są systemy energetyczne, infrastruktura krytyczna i informacyjny krwiobieg kraju. W tej rzeczywistości należy więc pytać jak skutecznie Polska potrafi się bronić i czy zdoła zbudować własną, trwałą suwerenność cyfrową.

Niewidzialna wojna o wodę i prąd

Minister nie pozostawił złudzeń: „Cyfrowa wojna w Europie i na świecie trwa.” - powiedział w swojej mowie rozpoczynającej konferencje. Jest cicha, toczy się w cieniu, i uderza bezpośrednio w krwiobieg państwa - w dostawy wody, gazu i energii.

Posłużył się on przykładem z końcówki grudnia 2025 roku, kiedy to rosyjskie służby specjalne (GRU) podjęły próbę wyłączenia prądu w części kraju. Celem ataku padło wtedy ponad 30 farm wiatrowych i fotowoltaicznych oraz jedna z elektrociepłowni. Choć polskie służby zdołały odeprzeć „uderzenie”, był to wyraźny sygnał „że tych ataków będzie coraz więcej i będą coraz mocniejsze, (ponieważ - red.) dziś przeciwnik używa sztucznej inteligencji jako mnożnika siły.”, tworząd do tego chociażby deepfake’i i kampanie dezinformacyjne.

Wiceszef rządu podkreślił jednak, że choć agresja systemowa płynie głównie z Rosji i Białorusi, równie istotnym zagrożeniem jest uzależnienie Polski od globalnych dostawców technologii, którzy „nas szpiegują, a my udajemy, że ich nie ma”.

Suwerenność cyfrowa wymaga więc odwagi w eliminowaniu z polskiego rynku urządzeń i firm, które zajmują się „instytucjonalnym szpiegostwem”, a odpowiedzią na to wyzwanie ma być Krajowy System Cyberbezpieczeństwa (KSC) i wdrożenie unijnej dyrektywy NIS-2.

Rzeczywistość w liczbach

Nakreślając skalę problemu minister zobrazował, że podczas jego zaledwie 10-minutowego przemówienia, polskie służby blokują średnio 2400 prób kradzieży (co stanowi 4 ataki na sekundę). Aby sprostać zagrożeniom, Polska rozwija zespoły reagowania. Oprócz tego w 2025r.: 

• obsłużono ok. 270 tysięcy unikalnych incydentów (wzrost o 150% względem 2024)
• zablokowano 141 milionów wejść na niebezpieczne strony internetowe
• zablokowano 3,5 miliona SMS-ów phishingowych

Polska jest najbardziej atakowanym państwem w Unii Europejskiej.
Krzysztof Gawkowski, wicepremier i minister cyfryzacji

„Budujemy wyspecjalizowane CSIRT na poziomie krajowym, bo nie tylko w cyfryzacji i obronie narodowej, nie tylko w ABW i w NASKu jest dzisiaj taka potrzeba.” - zaznaczył minister cyfryzacji, wymieniając media, transport, finanse i zdrowie jako dodatkowe sektory wymagające stałej ochrony i zdolności natychmiastowej reakcji.

To wszystko razem łączy się w jeden wspólny ekosystem, który dzisiaj, dzięki ustawie o KSC, będzie wzmocniony w jednym wspólnym centrum zarządzania.
Krzysztof Gawkowski, wicepremier i minister cyfryzacji

Od klienta do eksportera

Minister Gawkowski podkreślił, że fundamentem budowy skutecznej „polskiej cyber tarczy” jest ścisła współpraca międzysektorowa, w tym Ministerstwa Cyfryzacji z Ministerstwem Obrony Narodowej, które „jeszcze nigdy (…) nie tworzyły wspólnego, dobrego frontu wydawania środków w tym obszarze.” W  2026 roku mają one osiągnąć poziom 5 miliardów złotych. 

Suwerenność to nie tylko obrona, ale także zdolność do tworzenia i dlatego polska inwestuje w swoje technologie.
Krzysztof Gawkowski, wicepremier i minister cyfryzacji

Równolegle z działaniami obronnymi więc, Polska dąży do budowania swojej cyfrowej suwerenności poprzez transformację z klienta globalnych korporacji w aktywnego twórcę i eksportera przełomowych rozwiązań technologicznych. Kluczowym filarem tej strategii, jest ochrona największego kapitału kraju - człowieka.

”Polska ma najlepszych matematyków na świecie, informatyków. Ma najlepszych ludzi pracujących w cyberprzestrzeni. W algorytmach jesteśmy mistrzami świata.” - powiedział minister.

Istotnym elementem jest zapewnienie im godnych warunków pracy i konkurencyjnego wynagrodzenia, którego polskie talenty na ten moment szukają za granicą. Narzędziem poprawy tej sytuacji stał się Fundusz Cyberbezpieczeństwa, z którego korzysta już 7 tysięcy żołnierzy i specjalistów.