Zakaz smartfonów w szkołach. Prezes UODO jest na tak, ale ma uwagi

Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych (UODO), Mirosław Wróblewski, przedstawił uwagi do projektu ustawy Ministerstwa Edukacji Narodowej dotyczącego zakazu korzystania z telefonów, który zmienia obecne przepisy Prawa oświatowego.

Podkreślił zasadność wprowadzenia systemowych ograniczeń w tym zakresie, wskazując jednocześnie, że muszą one być zgodne z zasadami ochrony danych osobowych. Jego zdaniem, projekt wymaga w niektórych miejscach doprecyzowania.

Zmiana przepisów, według Prezesa UODO, jest potrzebna ze względu na coraz większe zagrożenia dla prywatności, wynikające z korzystania przez uczniów z telefonów.

Wskazuje, że małoletni często publikują w internecie zdjęcia i nagrania (audio i wideo), na których są inne osoby, naruszając tym samym ich prawa. Mirosław Wróblewski zwraca też uwagę na ryzyko uzależnień behawioralnych związanych z korzystaniem z internetu i na niebezpieczeństwa technologii deepfake, która poważnie narusza bezpieczeństwo danych osobowych

Projekt Ministerstwa Edukacji

Minister edukacji Barbara Nowacka przekazała projekt ustawy o ograniczeniu korzystania z telefonów komórkowych w szkołach, do konsultacji publicznych. Osoby i instytucje mogły zgłaszać więc swoje opinie oraz uwagi do 23 kwietnia 2026 roku, co opisywaliśmy na naszych łamach.

Do tej pory w polskich szkołach nie było jednego ogólnokrajowego zakazu, a każda placówka mogła regulować tę kwestię na swój sposób. Nowe przepisy mają dać szkołom wyraźną podstawę prawną do ograniczania korzystania z urządzeń elektronicznych.

Zakaz obejmowałyby korzystanie z telefonów komórkowych i innych urządzeń elektronicznych (tych do komunikacji oraz zapisu obrazu i dźwięku) na terenach publicznych szkół podstawowych - podczas lekcji i przerw. 

W szkołach ponadpodstawowych i niepublicznych ograniczenia mogłyby zostać wprowadzone w statucie szkoły. Wyjątkiem może być zgoda nauczyciela, potrzeby zdrowotne ucznia lub sytuacje zagrożenia życia i zdrowia.

Szczegółowe zasady egzekwowania zakazu, w tym sposób przechowywania telefonów, miałyby być ustalane przez każdą szkołę samodzielnie.

Uwagi Prezesa UODO

Mirosław Wróblewski sugeruje jasne określenie czy zgoda na użycie telefonu oznacza również zgodę na rejestrowanie obrazu lub dźwięku. Nagrywanie innych uczniów i nauczycieli to już przetwarzanie danych osobowych, często ingerujące w prywatność.

Proponuje też dopracowanie „warunków wnoszenia telefonów, ponieważ w obecnej formie jest to niejasne: czy chodzi o samo przyniesienie telefonu do szkoły? Czy o oddanie go do depozytu? Czy o przechowywanie w plecaku, szafce, specjalnej kieszonce?

W tej kwestii podnosi również temat bezpiecznego przechowywania urządzeń: jeżeli szkoła nakaże odkładanie telefonów, przepisy powinny lepiej wskazać, jak zapewnić ich bezpieczeństwo. Kto odpowiada za urządzenie, gdzie jest przechowywany, co w razie zgubienia lub uszkodzenia. 

Prezes organu wskazuje także, że sam statut szkoły nie może dowolnie określać zasad przetwarzania danych osobowych na prywatnych telefonach uczniów. Przepisy powinny wskazywać więc, że statut ma zawierać rozwiązania chroniące prywatność i ograniczające ryzyka związane z nagrywaniem.

Ograniczenia wobec uczniów, którzy mają 18 lat trzeba ocenić pod kątem konstytucyjnych praw i wolności - sugeruje Mirosław Wróblewski. Zakaz może być możliwy, ale musi być proporcjonalny i dobrze uzasadniony.

Niezależnie od powyższych uwag istotnym elementem wspierającym odpowiedzialne wykorzystanie telefonów komórkowych powinna być działalność edukacyjna.
Mirosław Wróblewski, prezes UODO