Uczelnie na celowniku przestępców. Stawka jest wysoka

Materiał sponsorowany

Uczelnie są dziś nie tylko miejscem kształcenia studentów i prowadzenia badań. Powstają tam rozwiązania z zakresu sztucznej inteligencji, nowych materiałów, energetyki, telekomunikacji czy technologii podwójnego zastosowania. Część z nich może mieć jednocześnie zastosowanie cywilne i militarne, a wyniki wieloletnich prac badawczych stają się zasobem interesującym nie tylko konkurencję gospodarczą, ale również podmioty działające na rzecz obcych państw.

Badania i technologie stają się strategicznym zasobem

Zmienia to sposób, w jaki należy patrzeć na cyberbezpieczeństwo sektora nauki. Nie chodzi już wyłącznie o ochronę poczty elektronicznej, systemów dziekanatowych czy danych osobowych studentów. Stawką mogą być wyniki badań, własność intelektualna, strategiczne zbiory danych, prototypy i wiedza, której odtworzenie zajęłoby lata.

Skalę wyzwań pokazują dane z badania „Cyberuczelnia”, prowadzonego w ramach projektu SOCCER. Aż 73 proc. badanych polskich uczelni nie posiadało dedykowanego zespołu SOC, CERT lub CSIRT. Tylko 14 proc. deklarowało przeprowadzanie testów penetracyjnych. Dane te nie oznaczają, że trzy czwarte polskich uczelni pozostaje bez jakiejkolwiek ochrony, ale pokazują skalę różnic w poziomie dojrzałości i dostępności specjalistycznych zdolności operacyjnych.

Jednym z pojęć, które coraz częściej pojawia się w tej dyskusji, jest Research Security. Obejmuje ono znacznie więcej niż techniczne zabezpieczenie infrastruktury. Chodzi również o identyfikację strategicznych aktywów, ocenę ryzyka jeszcze przed rozpoczęciem projektu, dobór partnerów, zasady dostępu do danych i rezultatów badań czy kontrolowanie sposobu transferu wiedzy.

Problem polega na tym, że nauka z definicji opiera się na otwartości, współpracy międzynarodowej i wymianie wiedzy. Ochrona badań nie może więc oznaczać ich zamknięcia. Kluczowe staje się znalezienie granicy między swobodą współpracy a ochroną technologii i informacji, których utrata może mieć konsekwencje znacznie wykraczające poza pojedynczą uczelnię.

O tym rozmawialiśmy z Izabelą Albrycht, dyrektor Centrum Cyberbezpieczeństwa AGH w Krakowie. Wywiad wideo obejrzysz poniżej.

Jedną z odpowiedzi na problemy sektora akademickiego jest projekt SOCCER – Security Operation Centre in Central-Eastern Europe Region. W przedsięwzięciu uczestniczą instytucje z Polski, Czech, Słowacji, Litwy i Estonii. Projekt powstał m.in. po to, aby rozwijać zdolności wykrywania cyberzagrożeń i reagowania na incydenty oraz stworzyć mechanizmy współpracy między uczelniami regionu.

Jednym z praktycznych rezultatów projektu jest SOC4Academia Toolbox. Nie jest to katalog produktów, które uczelnia powinna kupić, lecz zestaw wiedzy i rekomendacji pozwalający ocenić poziom dojrzałości organizacji i zaplanować rozwój jej zdolności cyberbezpieczeństwa. Uwzględnia różne modele działania – od własnego SOC, przez outsourcing i rozwiązania hybrydowe, po wykorzystanie zdolności współdzielonych.