Na Ukrainie powstanie regionalne centrum cyberbezpieczeństwa

W czwartek, 26 marca, Ministerstwo Obrony Łotwy oraz Państwowa Służba Łączności Specjalnej i Ochrony Informacji Ukrainy (SSSCIP) poinformowały, że ich szefowie, Andris Sprūds i Oleksandr Potii, podpisali list intencyjny o współpracy w zakresie utworzenia regionalnego centrum cyberbezpieczeństwa w Ukrainie.

Już w 2024 roku Andris Sprūds spotkał się z ówczesnym szefem SSSCIP, podpisując memorandum of understanding (list intencyjny) dotyczący współpracy ich instytucji w dziedzinie cyberbezpieczeństwa. Dokument mimo, że obejmował szeroki zakres działań (edukacja, badania, rozwój i innowacja, organizacja wspólnych wydarzeń publicznych), przede wszystkim stworzył bezpieczne, dwustronne kanały komunikacji pozwalające na efektywną wymianę informacji na temat zagrożeń cybernetycznych

Porozumienie z 2024 stworzyło solidne ramy prawne dla rozwijającej się współpracy, stanowiąc tym samym fundament dla obecnych działań w tym obszarze.

Wspólne zagrożenia jako podstawa współpracy

Według jednego z głównych założeń listu, Ukraina ma wesprzeć Łotwę w utworzeniu Regionalnego Centrum Cyberbezpieczeństwa, obejmującego komponent Centrum Operacji Bezpieczeństwa w jednym z regionów Ukrainy. Rozwiązanie to ma wzmocnić zdolności ukraińskich instytucji w zakresie cyberobrony, m.in. poprzez ich dalszą decentralizację.

Podobieństwo aktorów zagrożeń (threat actors) działających w cyberprzestrzeni obydwu państw jest wielokrotnie powtarzanym w komunikacie czynnikiem sprzyjającym współpracy. Stwarza ono przestrzeń do wykorzystania doświadczeń Ukrainy, transferu jej wiedzy i dobrych praktyk na rzecz łotewskich instytucji.

Utworzenie centrum cyberbezpieczeństwa na Ukrainie wzmocni zdolności kraju do szybszego i skuteczniejszego reagowania na cyberzagrożenia, a jednocześnie pozwoli Łotwie przejąć unikalne doświadczenie Ukrainy w walce z atakami w cyberprzestrzeni. Nasze bezpieczeństwo jest ściśle powiązane, dlatego inwestycja w cyberobronę Ukrainy jest również inwestycją w bezpieczeństwo Łotwy i całego regionu.
Andris Sprūds, Minister Obrony Ukrainy

Wiedza operacyjna Ukrainy w służbie regionu

Komunikat wyraźne przedstawia Ukrainę nie jako odbiorcę wsparcia, lecz jego dostawcę; partnera dysponującego unikalnym doświadczeniem i kompetencjami, które może przekazywać innym. Ten przekaz był wielokrotnie podkreślany, akcentując rolę Ukrainy jako państwa aktywnie kształtującego regionalne zdolności w zakresie cyberbezpieczeństwa.

W obliczu wspólnych cyberzagrożeń jesteśmy gotowi zapewnić naszym łotewskim partnerom praktyczną wiedzę, którą stale zdobywamy, aktywnie przeciwdziałając rosyjskiej agresji. Ostatecznie nasze wspólne wysiłki w tym obszarze kładą podwaliny pod bezpieczną, wspólną cyberprzestrzeń.
Oleksandr Potii, przewodniczący Państwowej Służby Łączności Specjalnej i Ochrony Informacji Ukrainy

Tego typu inicjatywy nie tylko wzmacniają zdolności operacyjne obu państw, a także przyczyniają się do pogłębienia współpracy instytucjonalnej i strategicznej w całym regionie. Sprzyjają budowie trwałych mechanizmów wymiany informacji, zwiększają interoperacyjność służb oraz wzmacniają zaufanie między partnerami. W szerszej perspektywie wpisują się również w proces kształtowania wspólnej, i bardziej odpornej na zagrożenia cyberprzestrzeni w Europie.