Prokuratura szybciej sięgnie po e-maile i dane z komunikatorów

Zmiany mają przyspieszyć postępowania, w których potrzebne informacje znajdują się poza krajem prowadzącym śledztwo. Dotyczy to m.in. danych przechowywanych w chmurze, e-maili czy wiadomości przesyłanych za pomocą komunikatorów.

Do tej pory uzyskanie takich informacji za pośrednictwem tradycyjnych mechanizmów współpracy między państwami mogło trwać na tyle długo, że część danych zdążyła zostać usunięta.

Dwa nowe nakazy

Nowe przepisy mają przede wszystkim skrócić drogę między organem prowadzącym postępowanie a firmą posiadającą potrzebne dane. W praktyce oznacza to, że miejsce fizycznego przechowywania informacji będzie miało mniejsze znaczenie niż dotychczas.

Rozporządzenie wprowadza dwa podstawowe instrumenty.

Europejski nakaz wydania dowodów (EPOC) pozwoli zobowiązać dostawcę usług do przekazania wskazanych danych elektronicznych. Co do zasady będzie miał na to 10 dni.

Z kolei europejski nakaz zabezpieczenia dowodów (EPOC-PR) pozwoli nakazać firmie „zamrożenie” danych na 60 dni, tak aby nie zostały w tym czasie usunięte lub zmodyfikowane.

Zakres informacji, po które będą mogły sięgać organy ścigania, będzie zależał od rodzaju postępowania. Dane takie jak informacje o abonencie, adres IP czy nazwa użytkownika mogą być żądane w przypadku podejrzenia każdego przestępstwa. Mają one przede wszystkim pomagać w identyfikacji podejrzanych.

Większe ograniczenia dotyczą danych o ruchu, m.in. informacji o lokalizacji lub źródle i odbiorcy komunikacji, a także samej treści wiadomości. Dostęp do nich będzie możliwy w sprawach dotyczących przestępstw zagrożonych karą co najmniej trzech lat pozbawienia wolności oraz wskazanych w przepisach szczególnych kategorii czynów.

Dostawcy usług pod nowymi obowiązkami

Rozporządzenie jest częścią unijnego pakietu e-evidence. Towarzyszy mu dyrektywa zobowiązująca dostawców usług cyfrowych do ustanowienia w UE podmiotu lub przedstawiciela prawnego odpowiedzialnego za odbieranie i realizowanie nakazów dotyczących dowodów elektronicznych.

Państwa członkowskie powinny były wdrożyć tę dyrektywę do 18 lutego 2026 r. Według PAP zrobiło to dotychczas 10 krajów UE. Polska nie znajduje się w tej grupie.

Źródło: PAP